AVES, bünyesindeki tüm akademik dergiler için şeffaflık, etik bütünlük ve bilimsel mükemmeliyet ilkelerine dayalı bir yayın politikası izlemektedir. Bu politika, Committee on Publication Ethics (COPE), International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE) ve World Association of Medical Editors (WAME) tarafından belirlenen kılavuz ve ilkeler doğrultusunda yürütülmektedir.

1. Yayın Etiği ve Akademik Bütünlük

AVES, yayımlanan tüm içeriklerin özgünlüğünü ve bilimsel bütünlüğünü korumayı amaçlamaktadır. İntihal, veri manipülasyonu, mükerrer yayın ve benzeri olası etik ihlallerden şüphelenilmesi durumunda, AVES Editör Kurulları ilgili COPE akış şemaları doğrultusunda inceleme süreçlerini başlatır. Yazarlar, çalışmalarının özgünlüğünden ve sundukları çalışmaların etik standartlara uygunluğundan doğrudan sorumludur.

2. Etik Kurul Onayı ve Araştırma Etiği

İnsan veya hayvan denekleri içeren tüm araştırmalar için, araştırmanın yürütüldüğü kurumdan etik kurul onayı alınması gerekmektedir. Etik kurul onayı bulunmayan veya etik kurul değerlendirmesinden muaf tutulan çalışmalar, ilgili AVES dergisinin editoryal değerlendirme sürecinde COPE “Research, Audit and Service Evaluations” kılavuzu çerçevesinde değerlendirilir. Araştırmaya katılan bireylerin mahremiyeti ve güvenliği, uluslararası standartlara (örn. WMA Helsinki Bildirgesi) uygun şekilde korunmalıdır.

3. Yazarlık ve Katkı Beyanı

AVES dergilerinde yazarlık, ICMJE tarafından belirlenen kriterlere dayanmaktadır. Çalışmaya entelektüel katkıda bulunan tüm kişilerin yazarlık haklarına saygı gösterilir. Yazarlık sıralamasında veya bileşiminde değişiklik talepleri ile “hayalet yazarlık” (ghost authorship) veya “onursal yazarlık” (honorary authorship) iddiaları, tüm yazarların mutabakatı ve resmi beyanı doğrultusunda ilgili COPE kılavuzlarına uygun olarak değerlendirilir.

4. Yapay Zekâ (YZ) Kullanımı

AVES, yapay zekâ araçlarının kullanımında şeffaflık, hesap verebilirlik ve insan sorumluluğu ilkelerine bağlıdır.

• Beyan Gereklilikleri: Yazarlar, yapay zekâ veya yapay zekâ destekli teknolojilerin kullanımını, makale gönderimi sırasında başlık sayfasında ve ön yazıda (cover letter) şeffaf bir şekilde beyan etmelidir. Yazarlar, beyan ettikleri kullanımın AVES politikalarıyla uyumlu olduğunu kabul eder ve yayımlanan çalışmanın içeriğine ilişkin tüm sorumluluğu üstlenir.
• Yöntem: Kullanılan aracın adı, sürümü ve kullanım amacı (örn. dil düzenleme, veri işleme, literatür taraması) “Gereç ve Yöntem” (Materials and Methods) bölümünde standart bir beyan metni kullanılarak açıkça belirtilmelidir.
• Veri Bütünlüğü ve Etik: Yazarlar, yapay zekâ tarafından oluşturulan içeriklerin, kaynakların ve tıbbi iddiaların doğruluğunu bağımsız olarak kontrol etmekten ve bunların “halüsinasyon” içermediğinden emin olmaktan tamamen sorumludur. Yapay zekâ kullanımı intihal teşkil etmemelidir; nihai metin yazarların özgün katkısını yansıtmalıdır. Gizliliğin ve veri güvenliğinin korunması amacıyla hassas veya kimliği belirlenebilir hasta verilerinin herhangi bir yapay zekâ aracına yüklenmesi kesinlikle yasaktır.
• Hakemlik ve Editoryal Süreç: Editörler ve hakemler, yalnızca editoryal ofisin açık onayıyla dil düzeltmesi veya veri doğruluğunun kontrolü gibi idari amaçlarla yapay zekâ araçlarını kullanabilir. Bununla birlikte, hakemlerin değerlendirmek üzere kendilerine gönderilen yayımlanmamış makaleleri herhangi bir LLM aracına yüklemesi kesinlikle yasaktır. Gönderilen çalışmaların gizliliğini korumak amacıyla, yayımlanmamış bir makalenin hiçbir bölümü herhangi bir yapay zekâ aracına veya üçüncü taraf sunucusuna yüklenemez.
• Görsel Üretimi: YZ tarafından oluşturulan görsellerin kullanımına, hukuki ve etik belirsizlikler nedeniyle genel olarak sınırlama getirilmiştir. İstisnalar yalnızca sözleşmeli ajanslardan lisanslı olarak temin edilen içerikler veya doğrudan yapay zekâ konusundaki makalelerle ilgili görsel içerikler için, editoryal değerlendirmeye tabi olmak üzere uygulanabilir. Onaylanan tüm YZ tarafından oluşturulmuş görseller “AI-generated” olarak etiketlenmelidir. Bu görsellerin doğruluğundan ve etik açıdan uygunluğundan yazarlar sorumludur.

5. Lisanslama ve Açık Erişim

AVES bünyesindeki tüm dergiler Açık Erişim (Open Access) modelini benimsemektedir. Yayımlanan içerikler, ilgili dergi tarafından seçilen Creative Commons (CC) lisansı kapsamında korunmaktadır. Lisanslama koşulları ve kullanım şartları her derginin kendi web sitesinde belirtilmektedir. Ticari kullanım talepleri, ilgili AVES dergisinin yönetimiyle yapılacak yazılı bir anlaşmaya tabidir.

6. Editoryal Süreçler ve Şeffaflık

Tüm makale gönderimleri, tarafsızlığı sağlamak amacıyla çift-kör hakemlik (double-anonymized review) ilkeleri doğrultusunda işleme alınmaktadır. Editoryal bir karara itiraz etmek isteyen yazarlar, itiraz gerekçelerini belirten resmi bir yazıyla editoryal ofisle iletişime geçebilir. İtirazlar ve şikâyetler, ilgili derginin Editör Kurulu tarafından ve gerekli görüldüğünde AVES Araştırma Etiği Departmanı tarafından adil ve şeffaf bir süreç kapsamında değerlendirilir. Etik konulara ilişkin sorularınız ve bildirimleriniz için [email protected] adresinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.